dordrecht
Aanstaande maandag zal Dordrecht vanwege de viering van koningsdag nieuwe stijl in het middelpunt van de belangstelling van Nederland staan. Dordrecht is een bijzondere stad die deze aandacht meer dan waard is. De stad heeft een rijke geschiedenis; op cultureel gebied gebeurt er veel en de relatie tussen de stad en het water is uniek. Dordrecht is een van de oudste Hollandse steden en rond 1400 was het ook de grootste stad van Holland.
Al vanaf zijn ontstaan heeft de stad een sleutelrol gespeeld in grote politieke bewegingen die bepalend zijn geweest voor de ontwikkeling van de staat Nederland. In de veertiende eeuw ontstonden hier de Hoekse en Kabeljauwse twisten, een successieoorlog tussen de edelen die aanspraak wilden maken op het graafschap Holland. In 1572 vond hier de Eerste Vrije Statenvergadering plaats waarbij de Hollandse steden Willem van Oranje als hun stadhouder aanwezen. Ook de Watergeuzen namen hun intrek in de stad en de Beeldenstorm woedde er.
In 1618-1619 werd hier de Synode van Dordrecht gehouden, een vergadering die tot doel had het slepende conflict tussen remonstranten en contraremonstranten op te lossen. Bij deze gelegenheid werd de opdracht gegeven tot een officiële bijbelvertaling, de Statenvertaling die pas 20 jaar later voltooid was.
In Dordrecht werden ook de gebroeders Johan en Cornelis Witt geboren. De eerste werd raadspensionaris van Holland tijdens het Eerste Stadhouderloze Tijdperk dat dramatisch eindigde met het rampjaar 1572 toen zij in Den Haag werden gelyncht. Dordrecht eert de gebroeders nog steeds met een standbeeld dat voor de bibliotheek staat
.
Oranjegezind is de stad onder de stadhouders niet meer geworden. In de 18e eeuw kregen de Patriotten er vaste voet aan de grond. Vanaf de 18e eeuw zakte Dordrecht weg als economisch centrum. Die positie werd overgenomen door Rotterdam.
Bij het ontstaan maakte Dordrecht deel uit van een uitgestrekt polderlandschap met kleine dorpjes. Tijdens de Sint-Elisabethsvloed in 1421 werd dit hele gebied in één keer weggevaagd. De stad lag opeens op een eilandje in een enorme plas: de Verdronken Grote Waard. Later is dit de Biesbosch geworden.
Dordrecht ligt nog steeds op een eiland dat tegenwoordig omringd wordt door het Hollands Diep, de Nieuwe-Merwede en de Dordtse Kil. In de stad zelf komen drie rivieren samen: de Beneden-Merwede, de Noord en de Oude Maas.
Door deze bijzondere ligging aan het water heeft Dordrecht altijd een grote aantrekkingskracht gehad op schilders. In musea over de hele wereld hangen ‘gezichten op Dordrecht’, herkenbaar aan het water en de toren van Grote Kerk. Aanzienlijk is ook de lijst met bekende schilders die in Dordrecht geboren zijn: Ary Scheffer, Albert Cuyp, Nicolaes Maes, Samuel van Hoogstraaten en Cornelis Bisschop. Wie Dordrecht bezoekt, moet zeker een kijkje gaan nemen in het Dordrechts Museum uit 1842, een van de oudste musea van Nederland.
Hetzelfde geldt voor de Grote Kerk met onvoltooide toren van 65 meter in plaats van de geplande 108 meter. De bouw van de toren moest gestaakt worden door verzakking. De toren staat 2,25 meter uit het lood, wat van een afstandje duidelijk te zien is.
In 2007 werd in de Grote Kerk een Bach-orgel in gebruik genomen. Een nieuw orgel waarvoor orgels uit de tijd en omgeving van Johann Sebastian Bach model hebben gestaan.

Na lang aarzelen lijkt Nederland eindelijk klaar voor een koningsdag nieuwe stijl. De veranderingen zijn ingegeven door een behoefte om cultuur en historie een ‘serieuzere’ rol toe te bedelen in een verder feestelijk programma. Dordrecht heeft alle ingrediënten hiervoor en is een uitstekend decor om het spits af te bijten.